Phát triển Cổng Pháp luật quốc gia – Bước đột phá trong chuyển đổi số lĩnh vực pháp luật, nâng cao khả năng tiếp cận pháp luật của người dân và doanh nghiệp

Một trong những chủ trương quan trọng nhằm cụ thể hóa định hướng xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, đồng thời tạo bước đột phá trong chuyển đổi số lĩnh vực pháp luật, hướng tới xây dựng nền hành chính hiện đại, công khai, minh bạch và phục vụ người dân, doanh nghiệp ngày càng tốt hơn đó là Quyết định số 1264/QĐ-TTg ngày 13/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án "Phát triển Cổng Pháp luật quốc gia giai đoạn 2026 – 2030".

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, việc xây dựng một nền tảng số thống nhất về pháp luật không chỉ đáp ứng yêu cầu đổi mới phương thức quản lý nhà nước mà còn góp phần tháo gỡ những khó khăn trong việc tiếp cận thông tin pháp luật của người dân, doanh nghiệp. Đây cũng là giải pháp quan trọng để đưa pháp luật đến gần hơn với cuộc sống, nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật và tăng cường sự tham gia của xã hội vào quá trình xây dựng, hoàn thiện chính sách, pháp luật.

- Hình thành "địa chỉ số" chính thống về pháp luật

Cổng Pháp luật quốc gia sẽ được xây dựng trở thành nền tảng số dùng chung quốc gia trong lĩnh vực pháp luật, là đầu mối tập trung cung cấp, kết nối và chia sẻ các thông tin, dữ liệu về xây dựng và thi hành pháp luật trên phạm vi cả nước.

Không chỉ đơn thuần là một trang thông tin điện tử, Cổng Pháp luật quốc gia được định hướng tích hợp nhiều cơ sở dữ liệu, dịch vụ và tiện ích phục vụ người dân, doanh nghiệp cũng như các cơ quan nhà nước.

Việc phát triển Cổng được thực hiện trên nguyên tắc lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ; bảo đảm mọi tổ chức, cá nhân đều có thể tiếp cận thông tin pháp luật một cách thuận tiện, chính xác, nhanh chóng và bình đẳng. Chất lượng phục vụ và mức độ hài lòng của người sử dụng sẽ là tiêu chí quan trọng để đánh giá hiệu quả hoạt động của Cổng trong thời gian tới.

- Tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp trong tiếp cận pháp luật

Một trong những mục tiêu quan trọng của Đề án là nâng cao khả năng tiếp cận pháp luật của người dân và cộng đồng doanh nghiệp.

Theo đó, các văn bản quy phạm pháp luật mới ban hành, văn bản hợp nhất sẽ được cập nhật đầy đủ, kịp thời theo quy định; đồng thời từng bước công khai bản dịch tiếng Anh đối với các văn bản quan trọng liên quan đến đầu tư, kinh doanh, thương mại, lao động và những lĩnh vực có nhiều tổ chức, cá nhân nước ngoài quan tâm.

Việc hình thành kho dữ liệu pháp luật thống nhất sẽ giúp người dân giảm đáng kể thời gian tìm kiếm thông tin, hạn chế tình trạng khai thác văn bản từ nhiều nguồn khác nhau, đồng thời nâng cao độ tin cậy của thông tin pháp lý.

Đối với doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa, Cổng Pháp luật quốc gia sẽ trở thành công cụ hữu ích trong việc cập nhật quy định mới, tìm hiểu chính sách, giảm chi phí tiếp cận thông tin pháp luật, góp phần nâng cao năng lực tuân thủ pháp luật và hạn chế rủi ro trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

- Mở rộng không gian để người dân tham gia xây dựng chính sách

Điểm mới nổi bật của Đề án là phát huy vai trò tương tác giữa cơ quan nhà nước với người dân, doanh nghiệp trong quá trình xây dựng và hoàn thiện pháp luật.

Thông qua Cổng Pháp luật quốc gia, các chuyên gia, nhà khoa học, hiệp hội, doanh nghiệp và người dân có thể tham gia góp ý dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, hiến kế hoàn thiện chính sách, phản ánh những khó khăn, bất cập trong thực tiễn thi hành pháp luật cũng như đề xuất các sáng kiến nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước.

Đây là bước chuyển quan trọng từ phương thức cung cấp thông tin một chiều sang xây dựng môi trường tương tác số, qua đó phát huy trí tuệ của toàn xã hội trong công tác xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật.

- Đổi mới mạnh mẽ công tác phổ biến, giáo dục pháp luật trên môi trường số

Cùng với việc cung cấp thông tin pháp luật, Đề án đặt mục tiêu đổi mới toàn diện phương thức phổ biến, giáo dục pháp luật thông qua môi trường số.

Nhiều hình thức truyền thông hiện đại sẽ được triển khai như tổ chức đối thoại trực tuyến, hội thảo, tọa đàm, diễn đàn pháp luật; xây dựng các chuyên mục hỏi - đáp pháp luật; phát triển các sản phẩm truyền thông đa phương tiện, infographic, video, tài liệu điện tử, góp phần giúp người dân tiếp cận pháp luật một cách trực quan, dễ hiểu và thuận tiện hơn.

Đặc biệt, Đề án định hướng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong hỗ trợ tra cứu, khai thác thông tin pháp luật, nâng cao trải nghiệm của người sử dụng, đồng thời từng bước xây dựng hệ sinh thái pháp luật số hiện đại, đồng bộ với tiến trình chuyển đổi số quốc gia.

- Kết nối dữ liệu, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về pháp luật

Kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các bộ, ngành, địa phương nhằm hình thành kho dữ liệu pháp luật thống nhất trên phạm vi toàn quốc cũng là một nhiệm vụ trọng tâm được đề cập đến trong Đề án.

Thông qua việc tích hợp các cơ sở dữ liệu, hệ thống thông tin và các nền tảng số hiện có, Cổng Pháp luật quốc gia sẽ góp phần giảm sự phân tán thông tin, hạn chế việc đầu tư trùng lặp, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác và sử dụng dữ liệu pháp luật.

Bên cạnh đó, Đề án cũng yêu cầu bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng trong toàn bộ quá trình xây dựng, vận hành và khai thác Cổng; tăng cường khả năng phục vụ trên thiết bị di động và mở rộng khả năng tiếp cận đối với người khuyết tật, người cao tuổi và các nhóm đối tượng yếu thế trong xã hội.

- Phát huy vai trò của các bộ, ngành và địa phương trong tổ chức thực hiện

Bộ Tư pháp được giao chủ trì tổ chức thực hiện; đồng thời các bộ, ngành, địa phương phải chủ động rà soát, chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ dữ liệu thuộc phạm vi quản lý; phối hợp cập nhật thường xuyên thông tin pháp luật lên Cổng Pháp luật quốc gia.

Đối với các địa phương, việc tham gia xây dựng, cập nhật và khai thác hiệu quả Cổng Pháp luật quốc gia sẽ góp phần nâng cao chất lượng công tác phổ biến, giáo dục pháp luật, hỗ trợ pháp lý cho doanh nghiệp, cải cách thủ tục hành chính và tăng cường công khai, minh bạch trong hoạt động quản lý nhà nước. Đây cũng là cơ sở quan trọng để từng bước hình thành môi trường pháp lý số thống nhất từ Trung ương đến địa phương.

Việc triển khai Đề án "Phát triển Cổng Pháp luật quốc gia giai đoạn 2026 – 2030" không chỉ là một nhiệm vụ về chuyển đổi số mà còn thể hiện quyết tâm đổi mới phương thức phục vụ người dân và doanh nghiệp trong lĩnh vực pháp luật. Khi được hoàn thiện và vận hành đồng bộ, Cổng Pháp luật quốc gia sẽ trở thành kênh thông tin pháp lý chính thống, hiện đại và thân thiện; góp phần nâng cao khả năng tiếp cận pháp luật, thúc đẩy quản trị quốc gia bằng pháp luật, đồng thời tạo điều kiện để mọi tổ chức, cá nhân tham gia tích cực hơn vào quá trình xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam./.

Lê Thủy