Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị nâng cao chất lượng cán bộ, công chức chính quyền địa phương cấp xã

Ngày 08/5/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà đã ký ban hành Chỉ thị số 18/CT-TTg về nâng cao chất lượng cán bộ, công chức chính quyền địa phương cấp xã, đáp ứng yêu cầu của tình hình mới.

Chỉ thị nêu rõ, thời gian qua, việc triển khai vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và công tác sắp xếp, bố trí cán bộ, công chức cấp xã tại các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương được thực hiện nghiêm túc, đúng nguyên tắc của Đảng, quy định của Nhà nước. Đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã cơ bản được kiện toàn, từng bước thích ứng với yêu cầu nhiệm vụ mới; năng lực lãnh đạo, điều hành được nâng lên; phương thức làm việc bước đầu đáp ứng mục tiêu kiến tạo, phát triển và phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn.

Tuy nhiên, trong giai đoạn phát triển mới, chức năng của cấp cơ sở đang và tiếp tục mở rộng, đặt ra yêu cầu tăng trưởng cao, phát triển bền vững, đồng thời đòi hỏi đổi mới mạnh mẽ phương thức làm việc theo hướng chủ động, kiến tạo, phát triển. Vì vậy, việc nâng cao chất lượng cán bộ, công chức cấp cơ sở được xác định là nhiệm vụ thường xuyên, mang tính chiến lược, có ý nghĩa quyết định đối với năng lực quản trị, điều hành và thực hiện nhiệm vụ chính trị của đất nước.

Chỉ thị được ban hành nhằm thực hiện Thông báo số 21-TB/VPTW ngày 07/3/2026 của Văn phòng Trung ương Đảng về kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc với Ban Tổ chức Trung ương về giải pháp nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cấp cơ sở.

Theo Chỉ thị, Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương phải khẩn trương xây dựng kế hoạch, giải pháp nâng cao chất lượng cán bộ, công chức chính quyền địa phương cấp xã phù hợp với đặc thù từng địa bàn, vùng, miền, hoàn thành trong tháng 5/2026.

Các địa phương đồng thời phải rà soát, đánh giá tổng thể chất lượng, trình độ, năng lực đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã; hoàn thiện tiêu chuẩn, tiêu chí theo yêu cầu vị trí việc làm theo quy định của Bộ Chính trị, Luật Cán bộ, công chức và các nghị định của Chính phủ, hoàn thành trong tháng 6/2026.

Một nội dung đáng chú ý của Chỉ thị là yêu cầu bố trí, sắp xếp cán bộ, công chức bảo đảm “đúng người, đúng việc, đúng thời điểm, đúng địa bàn”; thực hiện điều động đối với các lãnh đạo, quản lý cấp phó đang vượt quy định của các cơ quan, đơn vị thuộc tỉnh ủy, thành ủy và UBND cấp tỉnh về cấp xã. Ưu tiên bố trí cán bộ, công chức có bản lĩnh, khả năng chịu áp lực và kinh nghiệm xử lý tình huống tại các địa bàn phức tạp, khối lượng công việc lớn, nhất là trong các lĩnh vực đất đai, xây dựng, dân tộc, tôn giáo, khiếu nại, tố cáo; kiên quyết không để xảy ra tình trạng phân công cán bộ không phù hợp với năng lực, sở trường công tác. Nội dung này phải hoàn thành trong Quý III/2026.

Chỉ thị yêu cầu triển khai đánh giá chất lượng thực hiện nhiệm vụ của cán bộ, công chức cấp xã trên cơ sở tiến độ, chất lượng xử lý công việc, năng lực phối hợp, tinh thần trách nhiệm, thái độ phục vụ và sự hài lòng của người dân, doanh nghiệp; thực hiện tinh giản biên chế đối với những trường hợp năng lực yếu kém, thiếu tinh thần trách nhiệm, không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

Bên cạnh đó, các địa phương phải tăng cường tuyển dụng nguồn nhân lực cho cấp xã, ưu tiên người có tài năng và kinh nghiệm; xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn theo yêu cầu vị trí việc làm, gắn với thực tiễn địa bàn; nâng cao kỷ luật, kỷ cương hành chính, đạo đức công vụ và trách nhiệm giải trình; siết chặt kỷ luật lao động, thực hiện nghiêm quy trình xử lý hồ sơ và thời hạn trả kết quả trên môi trường điện tử.

Chỉ thị cũng giao các bộ, ngành tập trung hoàn thiện thể chế, pháp luật nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; rà soát việc phân cấp, phân quyền cho cấp xã, hoàn thành trong Quý II/2026.

Các bộ, ngành phải đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia, dữ liệu chuyên ngành bảo đảm liên thông, kết nối đồng bộ từ Trung ương đến cấp tỉnh, cấp xã; tăng cường chuyển đổi số trong quản lý cán bộ và thực thi công vụ.

Trong đó, Bộ Nội vụ được giao hướng dẫn các hình thức đặc thù tuyển dụng để kịp thời bổ sung nguồn nhân lực cho cấp xã trong Quý II/2026; xây dựng hệ thống học liệu số dùng chung toàn quốc cho cán bộ, công chức cấp xã trên nền tảng “Bình dân học vụ số”, hoàn thành trong tháng 12/2026.

Bộ Xây dựng được giao xây dựng chính sách nhà ở xã hội đối với cán bộ, công chức, viên chức có khó khăn về nhà ở, hoàn thành trong Quý III/2026. Bộ Tài chính chủ trì hướng dẫn, bố trí kinh phí bảo đảm cơ sở vật chất, trang thiết bị, chế độ, chính sách và kinh phí đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức chính quyền địa phương cấp xã theo quy định.

Chỉ thị đồng thời yêu cầu các bộ, ngành, địa phương triển khai các nhiệm vụ tại Quyết định số 700/QĐ-TTg ngày 20/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án tăng cường bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, công chức ở xã, phường, đặc khu đáp ứng yêu cầu vận hành chính quyền địa phương 2 cấp giai đoạn 2026 – 2031.

Thông qua Chỉ thị, Chính phủ đặt mục tiêu tiếp tục xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức chính quyền địa phương cấp xã có bản lĩnh chính trị, năng lực thực thi công vụ, tinh thần trách nhiệm và khả năng thích ứng với yêu cầu quản trị hiện đại, đáp ứng yêu cầu vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, phục vụ người dân và doanh nghiệp ngày càng tốt hơn./.

Lê Thủy