Bộ Tài chính phát động chiến dịch toàn quốc "làm sạch mã số thuế"

Trước thực trạng hàng trăm nghìn doanh nghiệp, hộ kinh doanh đã ngừng hoạt động nhưng vẫn tồn tại trên hệ thống đăng ký thuế, tạo ra những rủi ro lớn về gian lận thương mại, trốn thuế và lợi dụng pháp nhân, ngày 03/7/2026, Bộ Tài chính đã ban hành Công văn số 9409/BTC-CT do Thứ trưởng Cao Anh Tuấn ký, chính thức phát động Chiến dịch "Làm sạch mã số thuế - Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh" trên phạm vi toàn quốc. Đây được coi là một trong những chiến dịch quy mô lớn nhất của ngành Tài chính trong năm 2026, nhằm thanh lọc dữ liệu người nộp thuế, xử lý dứt điểm tình trạng doanh nghiệp "ma", doanh nghiệp không hoạt động tại địa chỉ đăng ký, qua đó kiến tạo một môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh và công bằng hơn.

Vì sao cần phải "làm sạch" mã số thuế?

Thực tế quản lý cho thấy, số lượng doanh nghiệp, tổ chức, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế hiện vẫn ở mức rất lớn. Cùng với đó, tình trạng người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký diễn ra phổ biến.

Trước đó, ngày 16/6/2026, Bộ Tài chính đã có Công văn số 8131/BTC-DNTN đề nghị UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo cơ quan đăng ký kinh doanh các cấp phối hợp với cơ quan thuế để rà soát, làm sạch, chuẩn hóa dữ liệu, bảo đảm mục tiêu "đúng - đủ - sạch - sống - thống nhất - dùng chung".

Tuy nhiên, tình trạng tồn đọng vẫn còn ở mức lớn, không chỉ gây nhiễu loạn cơ sở dữ liệu quốc gia, làm sai lệch các chỉ số kinh tế vĩ mô, mà còn tạo "lỗ hổng" cho các hành vi mua bán hóa đơn bất hợp pháp, trốn thuế và lợi dụng pháp nhân để vi phạm pháp luật. Từ đó, Bộ Tài chính đã chỉ đạo Cục Thuế triển khai Chiến dịch với mục tiêu kép: vừa hỗ trợ người nộp thuế có thiện chí hoàn tất thủ tục, vừa kiên quyết xử lý các trường hợp vi phạm, cố tình né tránh nghĩa vụ.

Trọng tâm của Chiến dịch: Xử lý triệt để hai nhóm đối tượng

Theo Công văn 9409/BTC-CT, Chiến dịch sẽ tập trung rà soát, xử lý hai nhóm đối tượng chính:

- Doanh nghiệp, hộ kinh doanh ngừng hoạt động nhưng chưa chấm dứt mã số thuế (trạng thái 03) - Đây là nhóm đã ngừng kinh doanh trên thực tế nhưng vẫn tồn tại trên hệ thống, chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế hoặc thủ tục giải thể.

- Doanh nghiệp, hộ kinh doanh không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06) - Nhóm này thường được gọi là doanh nghiệp "ma", đăng ký tại một địa điểm nhưng thực tế không có hoạt động sản xuất, kinh doanh, gây khó khăn cho công tác quản lý và tiềm ẩn nhiều rủi ro về gian lận.

Bộ Tài chính đã yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo các cơ quan liên quan, đặc biệt là Cơ quan đăng ký kinh doanh và Cơ quan Thuế, phối hợp chặt chẽ để thực hiện các nhiệm vụ theo từng mốc thời gian cụ thể:

Các biện pháp xử lý được quy định rất cụ thể:

- Đối với doanh nghiệp không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký, có nợ thuế kéo dài, không hợp tác: Cơ quan thuế lập hồ sơ, gửi cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh đề nghị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp để thực hiện biện pháp cưỡng chế theo quy định của pháp luật quản lý thuế. Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh thực hiện thu hồi theo đề nghị và cập nhật tình trạng pháp lý "Bị thu hồi do cưỡng chế về quản lý thuế".

- Đối với doanh nghiệp có dấu hiệu mua bán hóa đơn, trốn thuế, lợi dụng pháp nhân: Cơ quan thuế chủ trì phân loại rủi ro, kiểm tra, xử lý vi phạm hoặc chuyển tin báo, hồ sơ kiến nghị khởi tố sang cơ quan công an khi đủ căn cứ.

- Đối với trường hợp hồ sơ đăng ký doanh nghiệp bị giả mạo, lấy cắp hoặc sử dụng trái phép thông tin cá nhân: Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp tỉnh phối hợp với cơ quan công an, cơ quan thuế và các cơ quan có liên quan để xác minh, xử lý; thực hiện thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp khi có kết luận của cơ quan có thẩm quyền; đồng thời phối hợp với cơ quan thuế để tách bạch quyền, lợi ích hợp pháp của cá nhân bị mạo danh với nghĩa vụ và hành vi vi phạm của pháp nhân, tổ chức, cá nhân sử dụng thông tin giả mạo.

Một điểm nhấn quan trọng của Chiến dịch là sự tham gia của nhiều bên, không chỉ riêng ngành Thuế:

- UBND cấp xã, Công an cấp xã phối hợp trong rà soát, xác minh địa chỉ kinh doanh, tình trạng hoạt động thực tế, thông tin cư trú, thông tin liên hệ của người đại diện theo pháp luật, chủ doanh nghiệp, chủ hộ kinh doanh; vận động người nộp thuế hợp tác hoàn thành nghĩa vụ.

- Các cơ quan thông tin, truyền thông, hiệp hội doanh nghiệp đẩy mạnh tuyên truyền về mục tiêu, ý nghĩa của Chiến dịch; khuyến cáo người dân và doanh nghiệp không cho mượn, cho thuê thông tin cá nhân, chữ ký số, tài khoản ngân hàng để thành lập doanh nghiệp "ma".

- Sở Tài chính là đầu mối báo cáo kết quả triển khai về Bộ Tài chính (Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể) theo thời hạn được giao.

- UBND các tỉnh, thành phố giao một cơ quan đầu mối phối hợp với cơ quan Thuế địa phương trong quá trình triển khai Chiến dịch, đồng thời chỉ đạo các cơ quan, đơn vị phối hợp và phản hồi kịp thời các đề nghị của cơ quan thuế và cơ quan đăng ký kinh doanh các cấp, nhất là đối với các trường hợp cần xác minh địa chỉ, chủ thể làm việc, tình trạng pháp lý, thông tin cư trú hoặc phản ánh về giả mạo thành lập pháp nhân./.

Lê Thủy